3-6 yaş çocuklarda sosyal yetkinlik ve akran zorbalığının öğretmenlerin istenmeyen davranışlara karşı kullandığı stratejilere göre incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İnönü Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, TEMEL EĞİTİM ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ZEYNEP BÜŞRA AKTAŞ
Danışman: Serpil Pekdoğan
Özet:Bu çalışmada okul öncesi eğitime devam eden çocukların sosyal yetkinlik ve akran zorbalığı düzeylerinin okul öncesi öğretmenlerinin sınıf yönetiminde istenmeyen davranışlara karşı kullandığı stratejilere göre incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada nicel araştırma yöntemlerinden korelasyonel (ilişkisel) araştırma modeli kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini 3 ila 6 yaş aralığında bulanan devlete bağlı okul öncesi kurumlarında eğitim gören 529 okul öncesi dönem çocuğu ve bu kurumlarda çalışan 41 öğretmenden oluşmaktadır. Araştırmada veri toplama aracı olarak araştırmacı tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu, Sosyal Yetkinlik ve Davranış Değerlendirme-30 Ölçeği, Okul Öncesi Akran Zorbalığı Ölçeği Öğretmen Formu ve Okul Öncesi Öğretmenlerinin Sınıf Yönetiminde İstenmeyen Davranışlara Karşı Kullandığı Stratejileri Belirleme Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmanın sonuçlarına bakıldığında kız çocuklarının erkek çocuklarına göre daha yüksek düzeyde sosyal yetkinlik puanlarına sahip oldukları, okul öncesi öğretmenlerin çocuklarda gözlemlediği sözel zorbalık puanları ile okul öncesi öğretmenlerinin istenmeyen davranışlara karşı kullandığı disiplin stratejilerinden biri olan gerçeklik terapisi modeli arasında orta düzeyde negatif yönde ilişki, sözel zorbalık puanları ile sosyal yetkinlik alt boyutlarından kızgınlık-saldırganlık arasında orta düzeyde pozitif ilişki olduğu, okul öncesi öğretmenlerinin istenmeyen davranışlara karşı kullandığı disiplin stratejilerinden gerçeklik terapisi modeli ile sosyal disiplin modeli arasında orta düzeyde negatif yönlü ilişki, okul öncesi öğretmenlerinin istenmeyen davranışlara karşı kullandığı disiplin stratejilerinden güvengen modeli ile öğretmen etkililiği ve kounin modeli arasında orta düzeyde pozitif ilişki, okul öncesi öğretmenlerinin istenmeyen davranışlara karşı kullandığı disiplin stratejilerinden öğretmen etkililiği modeli ile kounin modeli ve davranış değiştirme modeli arasında orta düzeyde pozitif ilişki olduğu ortaya çıkmıştır. Sonuçlar ilgili literatür açısından tartışılmış ve önerilere yer verilmiştir.