Ahlat mezar taşları ve seramik yüzeylerde yorumlanması


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İnönü Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Seramik (Yl), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: TURGUT ŞAHİN

Danışman: Pınar Biçici Çetinkaya

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türkler Orta Asya, İran ve Anadolu'da idari, sivil ve dini alanda pek çok eşsiz eserler inşa etmişlerdir. Bu eserlerden dini yapılar içerisinde sayılan mezar taşları bulunmaktadır. Bu mezar taşlarına en iyi örnekler Bitlis'in Ahlat ilçesinde yer alan Selçuklu dönemine ait mezar taşları gösterilebilir. Ahlat'taki Selçuklu mezar taşları Türk İslam sanatı anlayışı doğrultusunda üretilmiştir. Ahlat'ta farklı dönem ve kültürlere ait mezar taşları da bulunmaktadır. Ancak araştırma konusu olarak Selçuklu dönemine ait mezar taşları ele alınıp incelenmiştir. Ahlat Selçuklu mezar taşlarındaki bitkisel, geometrik, hayvansal ve mitolojik süslemelerden yola çıkılarak tasarımlar yapılıp, üç boyutlu ve pano şeklinde özgün seramik formların üretilmesi amaçlanmaktadır. Bu amaçla, toplamda 11 adet çalışma gerçekleştirilmiştir. Söz konusu çalışmalar, kalıp elle şekillendirme ve mühürleme yöntemleri kullanılarak üç boyutlu ve pano ürünleri üretilmiştir. Ürünlerde, 950 derece bisküvi pişirimi ve 1050 derece sırlı pişirim uygulanmıştır. Renklendirme işlemlerinde ise genellikle eskitme, kırmızı, turkuaz ve siyah renkler ağırlıklı olarak tercih edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Ahlat, Selçuklu, Mezar Taşı, Seramik