Diyarbakır Ulu Camideki motiflerin seramik yüzeylerde yorumlanması

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İnönü Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Seramik (Yl), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AYŞE BAKIR

Danışman: Pınar Biçici Çetinkaya

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Seramik, başlangıçta insanların günlük ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla keşfedilmiş, zamanla sanatta bir ifade aracı olarak kullanılmaya başlanmıştır. Geçmişten günümüze, toplumların estetik ve ekonomik kaygılarının yanı sıra sosyal yaşamlarını, dini inançlarını ve kültürel duyarlılıklarını yansıtan seramik kaplarda çeşitli materyaller ve kabartmalar kullanılmıştır. Günümüzde ise seramik gelişen teknoloji, endüstri ve çeşitli sanat anlayışlarıyla birlikte farklı şekillendirme ve süsleme teknikleriyle üretilmeye devam etmektedir. Diyarbakır Ulu Cami, geçmişten günümüze en büyük ve önemli ibadethanelerden biri olmuştur. Diyarbakır'ın tarih kokan dokusunu yansıtan bu cami, bölgedeki varlığını birçok açıdan sürdürmektedir. Birden fazla onarım geçiren Ulu Cami, kullanılan alanlara göre değişikliğe uğrayan yapısı ve dokularıyla dikkat çekmektedir. Yapının duvarlarında yer alan kitabeler, caminin tarihini gözler önüne sermektedir. Diyarbakır Ulu Cami kompleksi; mimari yapıları, süslemeleri ve özgün yapı elemanlarıyla şehrin anıtsal eserleri arasında önemli bir yere sahiptir. Bu çalışmada, Ulu Cami içerisindeki dekorlar seramiğe uygun şekilde tasarlanmış ve maketleri çeşitli şekillendirme teknikleriyle üretilmiştir. Çalışmalarda ortak bir plastik anlatım dili oluşturulması hedeflenmiştir. Elektrikli kamara tipi fırınlarda ilk pişirim 950 °C de ve sırlı pişirim ise 1050 °C de gerçekleştirilmiştir. Anahtar Kelimeler: Seramik, Ulu Cami, Diyarbakır, Tasarım, Mimari