Nötrozofik bulanık mantık tabanlı kontrol uygulamalarının gerçekleştirilmesi
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İnönü Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Elektrik-Elektronik Mühendisliği (Dr), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2017
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: MEHMET SERHAT CAN
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): ÖMERÜLFARUK ÖZGÜVEN
Özet:Bu tez çalışmasında nötrozofik mantık kavramı ve otomatik kontrol alanında nötrozofik mantığı konu alan çalışmalar incelenmiştir. Tezin temel hedefi, otomatik kontrol uygulamalarında faydalar sağlayacak nötrozofik mantığa dayanan yeni öneriler getirmektir. Tez çerçevesinde, iki yeni öneri literatüre kazandırılmıştır. Bunlardan birincisinde, Oransal-Integral-Türev (PID) denetleyiciler için nötrozofik benzerlik ölçüsü (NBÖ) kullanılarak yeni bir PID katsayı ayarlama yöntemi önerilmiştir. Bu yöntemde en uygun Kp, Ki ve Kd değerlerinin belirlenmesi işlemi, çok kriterli bir karar verme problemi olarak ele alınmıştır. Literatürdeki mevcut nötrozofik temelli karar verme yöntemleri aracılığıyla en uygun Kp, Ki ve Kd değerlerinin belirlenmesi gerçekleştirilmiştir. Bu yöntem, sistemden alınan birim basamak karakteristiklerini, belirsiz durumları da hesaba katarak değerlendirmekte ve bu yönüyle insan düşünce mantığına da yatkınlık göstermektedir. Önerilen bu yöntem sistemin zaman domenindeki karakteristiklerini temel almakta ve sistemin matematiksel modelinin bilinmesine ihtiyaç duymamaktadır. İkinci yöntem, bulanık mantık denetleyicinin giriş değişkenlerinin evrensel küme üzerinde nötrozofik mantık ile gruplandırılmasına dayanmaktadır. Bu yöntem, daimi mıknatıslı bir doğru akım motorunun (PMDC) hız kontrolünde gerçek zamanlı olarak test edilmiş ve pozisyon kontrol uygulamalarında simüle edilmiştir. Önerilen yöntem, geleneksel bulanık-PID denetleyici ile karşılaştırılmış, yöntemin diğer denetleyiciye göre motor yük değişimlerinde daha hızlı ve daha dayanıklı (robust) olduğu görülmüştür. Önerilen yöntemle aşımsız, hızlı ve kalıcı durum hatası sıfır olan sistem cevapları elde edilebilmiştir.