Gaziantep yöresi halk oyunlarının 'Müzikal yapı' açısından incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İnönü Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, MÜZİKOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ŞEYDA ÇINAR KARACA
Danışman: Onur Zahal
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Çalışmada Türk halk oyunları ve Gaziantep'in halk oyunları hakkında kuramsal bilgilerden bahsedilmiş ve geçmişten günümüze halk oyunlarının tarihçesi anlatılmıştır. Halk oyunlarının ayrılmaz bir parçası olan halk müziği hakkında bilgiler verilmiş ve kültürümüzdeki yeri incelenmiştir. Gaziantep yöresindeki halk oyunlarının adları, gruplandırılması ve yöresel giysileri tanıtılmıştır. Yapılan kaynak taramaları sonucunda çok fazla bir dokümana rastlanamamıştır. Çalışma kaynak tarama ve analiz yöntemlerinden oluşup, betimsel bir araştırma özelliğine sahip olmakla birlikte belgesel tarama yöntemi ile veriler analiz edilmiştir. Bölgede oynanan Halk Oyunlarında kullanılan ezgilerin gerek ritim gerek biçim gerek yapısal yönden, makam ve usulleriyle birlikte incelenmiş ve Makam Analizleri yapılmıştır. Bu amaçla, Gaziantep Yöresi Halk Oyunlarının 'Müzikal Yapı' açısından incelenmesi adlı bu çalışma yörede oynanan Halk Oyunları eşliğinde kullanılan Müziklerin notalarının TRT Repertuarından alınarak Müzikal Analizlerinin incelenmesiyle yapılmıştır. Yapılan analizlere göre yoğun olarak usul açısından 14 oyunun Sofyan usulünde, 5 oyunun Nim Sofyan, diğer oyunların ise birden fazla farklı usul yapılarında olduğu tespit edilmiştir. Makam dizileri bakımından incelenen 9 oyunun uşşak makamında diğer oyunların birden fazla makam çeşitliliğine sahip olduğu görülmüştür. Analizleri yapılan 22 eser içerisinde ses aralığı ölçütü bakımından en çok %18 sol-mi ses aralıkları arasında olduğu saptanmıştır. Gaziantep Yöresi Halay müziklerinin seyir yapısı bakımından inici-çıkıcı olduğu, Ritmik yapıları bakımından 22 eserinde oyun havası olduğu ve Karar Perdesi bakımından %55 oranında La kararlı türkülerden oluştuğu araştırmanın sonucunda tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Gaziantep, Halk Oyunları, Halk Müziği, Müzikal Analiz, Kültür.