ÖĞRETİM ELEMANLARININ DİJİTAL EPİSTEMOLOJİK İNANÇLARI İLE DİJİTALTEKNOLOJİ OKURYAZARLIĞI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İnönü Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Eğitim Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: ELVAN GÖKÇEN
Danışman: Eyüp İzci
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmanın amacı öğretim elemanlarının dijital epistemolojik inançları ile dijital teknoloji okuryazarlığı arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Araştırma, Türkiye'deki kamu üniversitelerinde görev yapan 673 öğretim elemanı örneklemi üzerinde yürütülmüştür. Araştırmaya katılan öğretim elemanlarının dijital epistemolojik inançlarının belirlenmesinde, araştırmacı tarafından geliştirilen, "Dijital Epistemolojik İnanç Ölçeği" ile dijital teknoloji okuryazarlığının belirlenmesinde yine araştırmacı tarafından geliştirilen "Dijital Teknoloji Okuryazarlığı Ölçeği" kullanılmıştır. Araştırmada bağımsız değişkenlere yönelik veri toplamak amacıyla, öğretim elemanlarının demografik özelliklerinin belirlenmesi için araştırmacı tarafından hazırlanan kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Araştırmada elde edilen veriler paket bilgisayar programları aracılığıyla çözümlenmiştir. İlk olarak ölçek geliştirme sürecinde geçerlik için açımlayıcı faktör analizi ve doğrulayıcı faktör analizi, güvenirlik analizi için ise Cronbach alfa iç tutarlık katsayısı hesaplanmıştır. Nihai ölçeklerle toplanan veriler üzerinde ilk olarak normallik varsayımları test edilmiş, bu kapsamda aritmetik ortalama, medyan, basıklık ve çarpıklık katsayıları incelenmiştir. Normallik varsayımlarının sağlanmasının ardından araştırmanın alt problemlerinin çözümlenmesinde parametrik testlere başvurulmuş, bu kapsamda betimsel istatistiklerin (aritmetik ortalama, standart sapma) yanı sıra pearson korelasyon, basit doğrusal regresyon, bağımsız gruplar t-testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Araştırma bulgularına göre öğretim elemanlarının dijital epistemolojik inançlarına ve dijital teknoloji okuryazarlıklarına ilişkin algılarının orta düzeyde olduğu tespit edilmiştir. Öğretim elemanlarının dijital epistemolojik inanç ve alt boyutlarının cinsiyetlerine göre farkının anlamlı olmadığı belirlenirken; ünvan, mesleki kıdem ve branşlarına göre farkların anlamlı olduğu belirlenmiştir. Bunun yanında öğretim elemanlarının dijital teknoloji okuryazarlık düzeyleri ve alt boyutlarının cinsiyetlerine göre farkının anlamlı olmadığı belirlenirken; ünvan, mesleki kıdem ve branşlarına göre farkların anlamlı olduğu belirlenmiştir. Araştırmada, öğretim elemanlarının dijital epistemolojik inançları ile dijital teknoloji okuryazarlığı arasında yüksek düzeyde, pozitif yönlü anlamlı bir ilişki olduğu belirlenmiştir. Ayrıca öğretim elemanlarının, dijital epistemolojik inanç düzeylerinin, teknoloji okuryazarlığını yordadığı belirlenmiştir. Anahtar Sözcükler: Dijital epistemolojik inanç, Dijital teknoloji okuryazarlığı, Öğretim elemanları, Ölçek geliştirme.