Cemîl Mahmûd Bey Dîvânı: İnceleme-metin


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İnönü Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı (Dr), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2013

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: GAMZE ÜNSAL

Danışman: Cafer Mum

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tez çalışması XX. yüzyılda yaşamış ve yine aynı yüzyılın eski Türk edebiyatı şairlerinden biri olan Cemîl Mahmûd Bey ve Dîvânı üzerine yapılan ilk çalışmadır. Yapılan bu çalışmada şairin hayatı, üslûbu, eserlerinin şekil ve içerik incelemesi, son olarak da transkriptli metnine yer verilmiştir. 1. bölüm şairin hayatı ve eseri, 2. bölüm İnceleme başlığı altında şairin şiirlerinde kullanmış olduğu nazım şekil ve türleri, ahenk unsurları ve şairin hangi konulara değinerek şiirlerini oluşturmaya çalıştığı, 3. bölüm Cemîl Mahmûd Bey Dîvânı'nın transkriptli metninden meydana gelmiştir. Bu dîvânın günümüzde mevcut bulunan tek nüshası vardır. Dîvân üzerinde yaptığımız çalışmada 117 gazel, 4 müstezad, 3 muhammes, 5 tahmis, 7 müseddes, 1 murabba, 9 şarkı, 9 tarih ve 2 mersiyeden oluştuğu sonucuna varılmıştır. Ayrıca dîvânı oluşturan şiirlerde klâsik üslûp tercih edilerek, duygu ve düşünceler bilinen kelime ve mazmunlarla oluşturulmuştur. Sonuç olarak yapılan bu tez çalışması ile Cemîl Mahmûd Bey'in edebi kişiliği hakkında bilgi vererek, Dîvânı'nı edebiyat dünyasına tanıtmış olduk. Anahtar Sözcükler: XX. yüzyıl, Cemîl Mahmûd Bey, Dîvân şiiri, inceleme, metin