Pubertal ve Postpubertal Dönemde Uygulanan Hareketli ve Sabit Fonksiyonel Apareylerin Mandibular Kemikteki Etkilerinin Fraktal Analiz ile Değerlendirilmesi


Tezin Türü: Diş Hekimliğinde Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İnönü Üniversitesi, Diş Hekimliği Fakültesi, Klinik Bilimler, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: RABİA BETÜL YAZICI

Danışman: Samet Özden

Özet:

Amaç: Bu çalışmanın amacı, pubertal ve post-pubertal dönemlerde iskeletsel Sınıf II maloklüzyona sahip bireylerde uygulanan hareketli ve sabit fonksiyonel apareylerin iskeletsel/dentoalveolar etkilerini sefalometrik analizle ve mandibular trabeküler kemik üzerindeki mikroyapısal etkilerini fraktal analiz yöntemiyle değerlendirmektir. Materyal ve metot: Büyüme-gelişim dönemlerine göre sınıflandırılan 80 birey eşit olarak dört gruba ayrılmıştır: Pubertal Monoblok, Post-Pubertal Monoblok, Pubertal Herbst ve Post-Pubertal Herbst. Tüm bireylerin tedavi öncesi (T0) ve sonrası (T1) panoramik ve lateral sefalometrik radyografilerinde fraktal analiz ve sefalometrik ölçümler yapılmıştır. Fraktal analiz bölgeleri mandibulanın kondil, angulus, korpus ve simfizis alanları olarak belirlenmiştir. Bulgular: Tüm gruplarda sağ ve sol kondil, korpus ve simfizis bölgelerinde FB değerlerinde istatistiksel olarak anlamlı azalma (p<0,05), angulus bölgesinde ise anlamlı artış bulunmuştur (p<0,05). Kondil bölgesindeki istatistiksel azalma pubertal gruplarda daha belirgindir (p<0,05). Monoblok apareyi ile tedavi edilen bireylerde korpus bölgesinde daha fazla istatistiksel azalma görülürken, simfizis bölgesindeki en belirgin istatistiksel azalma Post-Pubertal Herbst grubunda gözlenmiştir (p<0,05). Sonuç: Fonksiyonel tedavilerin hem pubertal hem de post-pubertal dönemlerde uygulandığında mandibular trabeküler yapıda anlamlı değişiklikler oluşturduğu görülmüştür. Mandibular angulus bölgesi, masseter kasının tutunma alanı olması nedeniyle rezorpsiyona karşı daha dirençli bir bölge olarak değerlendirilmiştir. Pubertal dönemde kondil ve angulus bölgelerinde daha belirgin trabeküler değişim izlenirken, post-pubertal dönemde alt keser dişlerdeki protrüzyona bağlı olarak simfizis bölgesinde trabeküler yapıda daha fazla değişiklik meydana gelmiştir. Monoblok apareyi ise korpus bölgesinde trabeküler yapıda daha belirgin bir değişiklik meydana getirmiş olup, bu bulgu apareyin posterior akrilik kısmında ekstrüzyon amacıyla yapılan selektif möllemeler ile ilişkilendirilmektedir. Anahtar Kelimeler: Fraktal analiz, fonksiyonel aparey, Herbst apareyi, monoblok apareyi.