Dağıtım şebekelerinde yıldırım aşırı gerilimlere karşı koruma
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İnönü Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü, Elektrik-Elektronik Mühendisliği (Dr), Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2005
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: Ahmet Turan Özcan
Asıl Danışman (Eş Danışmanlı Tezler İçin): MEHMET SALİH MAMİŞ
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:ÖZETYÜKSEK L SANS TEZDAĞITIM ŞEBEKELER NDE YILDIRIM AŞIRIGER L MLERE KARŞI KORUMAAhmet Turan ÖZCANnönü ÜniversitesiFen Bilimleri EnstitüsüElektrik-Elektronik Mühendisliği Anabilim Dalı81+viii sayfa2005Danışman: Doç. Dr. M. S. MAM ŞBu tezin amacı enerji dağıtım şebekelerinde endirekt yıldırım düşmesi durumundameydana gelen geçici rejimlerin analiz edilmesi ve buna yönelik koruma yöntemlerininaraştırılmasıdır.Enerji dağıtım şebekelerinde ve iletim sistemlerinde, hatlara ve hat yakınına yıldırımdüşmesi sonucunda normal şebeke geriliminin çok üzerinde aşırı gerilimler meydanagelebilmektedir. Bu aşırı gerilimler hatlarda izolatör kırılması ve hat kopması gibi istenmeyensonuçlara yol açmakta, şebekede bulunan diğer elemanların zarar görmesine neden olmaktadır.Dağıtım şebekelerinde hatlara ve hat yakınına yıldırım düşmesi sonucunda oluşan aşırıgerilimlerin belirlenmesi hatların korunması ve meydana gelebilecek zararların en asgariseviyeye indirilmesi için önemlidir. Enerji dağıtım sistemlerinin matematik modellerininnümerik metotlarla bilgisayar programları kullanılarak analizinden elde edilen sonuçlar,oluşan aşırı gerilimler hakkında bilgi vermekte ve bu aşırı gerilimlerin önlenmesi için gereklitedbirlerin alınabilmesine imkan sağlamaktadır.Bu çalışmada, dağıtım şebekesine yakın bir noktaya düşen yıldırım dalgası sonrasıoluşan gerilimler EMTP (Electromagnetic Transients Program) ve MATLAB programlarıkullanılarak analiz edilmiştir. Bu analizde, paralel iki iletkenden birine (iletim hattı) yıldırımdüşmesi sonucu diğer iletkende (dağıtım hattı) indüklenen gerilimin iletkenler arası mesafeye,iletkenlerin kesitine ve iletkenlerin yerden yüksekliğine göre nasıl değiştiği incelenmiştir.Ayrıca, bir iletim hattının yakınına yıldırım düşmesi nedeniyle iletim hattında endüklenengerilimler hesaplanmıştır. Bunun sonucunda dağıtım şebekesinde oluşan yıldırımgerilimlerinin etkisinin azaltılması için yapılacak işlemler açıklanmıştır.ANAHTAR KEL MELER: Güç dağıtım şebekesi, yıldırım, iletim hattı, EMTP, MATLAB.