11. Ulusal Analitik Kimya Kongresi, Tunceli, Türkiye, 15 - 17 Mayıs 2025, ss.1-3, (Özet Bildiri)
Bu çalışmada Gammarus türleri, toksik kimyasallara karşı duyarlılıkları nedeniyle
akuatik toksikoloji çalışmalarında sıklıkla kullanılan organizmalardır [1]. Gammarus pulex
(L., 1758), sucul sistemin besin zincirinin çok önemli üyeleridir ve metal birikim yetenekleri
nedeniyle deneysel çalışmalarda kolaylıkla kullanılabilirler. Ayrıca, bu özellikleri sayesinde
önemli biyoindikatör sucul canlılarıdır2. Bu çalışmada, Gammarus pulex (L., 1758) üzerine
Sn +2 ve Ni +2 ’in ayrı ayrı ve Sn +2 ve Ni +2 karışım halinde uygulandığında bu iyonların 96 saatlik
letal ve subletal toksisitesi incelenerek biyobirikim oranları belirlenmiştir. Kullanılan
çözeltiler SnCl 2 ve NiCl 2 tuzları kullanılarak farklı konsantrasyonlarda (Kontrol, 1, 10, 25, 50,
100 mg/L) hazırlandı. Toksisite testleri için, her test havuzunda 10 adet Gammarus pulex
bireyi kullanıldı ve deneyler 2 tekerrürlü olarak yapıldı. Su parametreleri (sıcaklık, pH ve
çözünmüş oksijen seviyeleri) günlük olarak ölçülerek deney koşullarının istikrarlı olduğu
doğrulandı.
Biyobirikim çalışması için, Gammarus pulex örnekleri 24, 48, 72 ve 96 saatlik maruz kalma
sürelerinden sonra canlı olmayanlar havuzlardan çıkartılarak tüplerde analiz için toplandı.
Gammarus örnekleri, CEM mikrodalga sistemi (MW) kullanılarak çözünürleştirilmiş ve Sn +2
ve Ni +2 ’in ayrı ayrı ve Sn +2 ve Ni +2 karışımın biyobirikimi, alevli atomik absorpsiyon
spektrofotometresi (AAAS) ile ölçüldü. Letal konsantrasyon (LC50) değeri, 96 saatlik deney
sonrasında belirlendi. Veriler arasında one-way ANOVA-Duncan çoklu karşılaştırma,
normallik testi ve tanımlayıcı analiz (ortalama ± SE, p < 0.05) yapıldı.
Sn +2 ve Ni +2 derişimi arttıkça, Gammarus pulex dokularındaki birikimi ve ölüm oranları arttığı
gözlenmiştir.