TURK GERIATRI DERGISI, vol.29, no.1, pp.67-73, 2026 (SCI-Expanded, SSCI, Scopus, TRDizin)
Giriş: Canlı böbrek donör havuzunun genişletilmesi, geriatrik bireylerin (≥60 yaş) potansiyel donör olarak değerlendirilmesine olan ilgiyi artırmıştır. Yaşa bağlı ek hastalıklar ve perioperatif (ameliyat süreci) risklerle ilgili endişeler, tarihsel olarak yaşlı donörlerin kullanımını sınırlamıştır. Bu çalışma, geriatrik ve genç canlı böbrek donörleri arasındaki perioperatif sonuçları karşılaştırmayı amaçlamıştır.
Gereç ve Yöntem: Haziran 2018 ile Aralık 2024 tarihleri arasında tek bir üçüncü basamak merkezde laparoskopik canlı donör nefrektomisi uygulanan donörlerin verileri retrospektif (geriye dönük) olarak incelendi. Donörler yaşlarına göre iki gruba ayrıldı: Geriatrik Grup (≥60 yaş, n=29) ve Genç Grup (≤40 yaş, n=100). Gruplar arasındaki kontrastı maksimize etmek amacıyla 41–59 yaş aralığındaki donörler çalışma dışı bırakıldı. Demografik özellikler, ek hastalıklar (komorbiditeler), perioperatif morbidite parametreleri, hastanede kalış süresi ve alıcı sonuçları karşılaştırıldı. Eksik Vücut Kitle İndeksi (VKI/BMI) verileri (%32,5), Rubin kuralları kullanılarak çoklu atama (multiple imputation) yöntemiyle analiz edildi.
Bulgular: Ortalama yaş geriatrik grupta 65,4±5,5, genç grupta ise 29,9±5,5 olarak saptandı (p<0,001). Hipertansiyon geriatrik donörler arasında daha yaygındı (%31,0'e karşı %1,0; p<0,001) ve cerrahi dren kullanımı daha sık görüldü (%58,6'ya karşı %23,0; p=0,001). Çoklu atama sonrası yapılan analizde, VKI geriatrik donörlerde anlamlı derecede daha yüksekti (28,4±5,1'e karşı 25,4±5,6; p=0,029). Hastanede kalış süresi geriatrik grupta daha uzundu (4,62±1,08 güne karşı 4,11±0,85 gün; p=0,013). Postoperatif (ameliyat sonrası) enfeksiyon, kanama veya kreatinin seviyeleri açısından gruplar arasında anlamlı bir fark bulunmadı. Hiçbir vakada greft kaybı veya ölüm meydana gelmedi.
Sonuç: Dikkatli bir seçim süreciyle geriatrik canlı böbrek donörleri, genç donörlerle kıyaslanabilir ve kabul edilebilir perioperatif sonuçlar sergilemektedir. Kronolojik yaş, tek başına canlı böbrek bağışı için bir dışlanma kriteri olmamalıdır.