Bilirkişinin Ceza Hukuku Bağlamında Sorumluluğu: Gerçeğe Aykırı Bilirkişilik Yapma Suçu (TCK m. 276/1)
Necmettin Erbakan Üniversitesi hukuk fakültesi dergisi, cilt.9, sa.1, ss.277-297, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 9 Sayı: 1
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.51120/neuhfd.2026.196
- Dergi Adı: Necmettin Erbakan Üniversitesi hukuk fakültesi dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: Central & Eastern European Academic Source (CEEAS), EBSCO Legal Source, HeinOnline-Law Journal Library, Directory of Open Access Journals, TR DİZİN (ULAKBİM), Law Journal Library (HeinOnline), Legal Source (EBSCO)
- Sayfa Sayıları: ss.277-297
- İnönü Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Bir meselenin çözümü için özel veya teknik bilgiye gerek duyulan hâllerde oy ve görüşünü sözlü veya yazılı olarak vermesi için başvurulan gerçek veya özel hukuk tüzel kişisi, bilirkişi olarak tanımlanır. Bilirkişilik kurumu tarihi çok eskilere dayanan kadim bir hukuki müessesedir. Bilirkişilerin sundukları mütalaalar, somut uyuşmazlığın çözümü bakımından hâkime yardımcı olduğundan, bilirkişiler de hâkim yardımcısı konumundadırlar. Kurumun önemine binaen bizim hukukumuz bakımından da 6754 sayılı Bilirkişilik Kanunu ile ilk defa bilirkişilik hakkında münhasır bir Kanun çıkarılmıştır. Bahsi geçen Kanun ve sair mevzuat hükümleri gereğince bilirkişiler bakımından getirilen en önemli yükümlülüklerden bir tanesi de bilirkişinin, görevini dürüstlük kuralları çerçevesinde bağımsız, tarafsız ve objektif olarak yerine getirmesine ilişkin yükümlülüktür. Bilirkişilerin hazırlamış oldukları mütalaalarda gerçeğe aykırı beyanda bulunmaları onların ceza hukuku bakımından sorumlu tutulmalarını gerektirmektedir. Bu bağlamda TCK’nın 276/1. maddesinde gerçeğe aykırı bilirkişilik yapma suçu düzenlenmiştir. Aynı zamanda bilirkişiler kamu görevlisi olduklarından, hazırlamış oldukları raporlarda gerçeğe aykırı mütalaada bulunmaları resmi belgede sahtecilik suçlarında fikri sahteciliği akla getirmektedir. Bu noktada bu suçlar arasındaki içtima meselesinin nasıl çözümleneceği meselesi de önem arz etmektedir. Çalışmamızda hem TCK m. 276/1’i suç inceleme yöntemine göre inceleyeceğiz hem de tartışmalı konularda çözüm önerileri getireceğiz.
A person or a private organization that is asked to give an opinion—when a situation needs special or technical knowledge—is called an expert. Expert witnessing is a very old legal practice. The opinions given by experts help the judge understand the case, so experts act as assistants to the judge. Because experts are important, Turkey created a special law about them for the first time: the Expert Witness Law No. 6754. One of the main rules in this law is that experts must work honestly, independently, and without taking sides. If an expert gives information that is not true in their report, they can be punished under criminal law. For this reason, Article 276/1 of the Turkish Penal Code defines the crime of giving a false expert opinion. Since experts are considered public officials, giving false information in a report may also be related to the crime of falsifying an official document. How these two crimes should be evaluated together is an important question. In this study, we examine Article 276/1 of the Penal Code and offer solutions to the main debates on this topic.