Determination of Self-Efficacy Levels and Learning Needs of Liver Transplant Patients


Creative Commons License

SÖYLEMEZ N., TANRIVERDI S., Doğan R., İNCE Ş.

Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, cilt.17, sa.July, August, September 2026, 2026 (TRDizin)

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Cilt numarası: 17 Sayı: July, August, September 2026
  • Basım Tarihi: 2026
  • Doi Numarası: 10.31067/acusaglik.1884313
  • Dergi Adı: Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi
  • Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
  • İnönü Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Amaç: Karaciğer nakli olmuş hastaların nakil sonrası süreçlerini en iyi şekilde yönetebilmeleri için öz yeterlilik düzeylerinin ve öğrenim gereksinimlerinin belirlenmesi önemlidir. Bu bağlamda araştırma; karaciğer nakli olan hastaların öz yeterlilikleri ve taburculuk öncesi öğrenim gereksinimlerinin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı ve ilişkisel olarak yapılan araştırma, Temmuz 2023-Nisan 2024 tarihleri arasında bir üniversite hastanesinin karaciğer nakli birimlerinde yürütüldü. Verilerin toplanmasında Hasta Tanıtım Formu, Genel Öz Yeterlilik Ölçeği, Hasta Öğrenim Gereksinimleri Ölçeği kullanıldı. Bulgular: Araştırmaya katılan hastaların Genel ÖzYeterlilik Ölçeği puan ortalaması 27,84 ± 5,72, Öğrenim Gereksinimleri Ölçeği toplam puan ortalaması ise 207,87 ± 36,56 olarak belirlenmiştir. Hastalar için en önemli öğrenim gereksinimi ilaçlar (35,08 ± 5,65) ve tedavi ve komplikasyonlar (37,99 ± 6,4) alt boyutlarına ilişkindi. Toplam hasta öğrenim gereksinimleri ile genel öz yeterlilik puanları arasında pozitif yönde orta düzeyde istatistiksel olarak anlamlı ilişki bulundu (p<0,05). Genel öz yeterlilik puanındaki değişimin %13.5’i hasta öğrenim gereksinimleri puanları ile açıklanmaktadır. Sonuçlar: Hastaların genel öz yeterlilik durumlarının orta düzeyde; toplam öğrenim gereksinimlerinin ortalamanın üstünde, ilaçlar ve tedavi ve komplikasyonlar alt boyutlarının en önemli, duruma ilişkin duygular alt boyutunun ise en az önemli öğrenim gereksinimi olduğu saptanmıştır. Araştırmaya katılan hastaların öğrenim gereksinimleri arttıkça öz yeterliliğin de artacağı belirlenmiştir. Bu bağlamda hemşireler bireyselleştirilmiş bir eğitim programı geliştirilmelidir. Yanı sıra öz yeterliliği ve öğrenim gereksinimini ölçen çalışmalarda bilinmeyen yönlerin derinlemesine incelenmesini sağlamak amacıyla nitel aşamaları içeren karma çalışmaların planlanması da önerilmektedir.
Purpose: Determining the self-efficacy levels and learning needs of liver transplant patients is imperative to facilitate optimal management of post-transplant processes. In this context, the study was conducted to determine the self-efficacy and pre-discharge learning needs of liver transplant patients. Methods: A descriptive and correlational study was conducted in the liver transplant units of a university hospital. The researchers used the Patient Introduction Form, the General Self-Efficacy Scale, and the Patient Learning Needs Scale to collect data. Results: The mean score of the patients participating in the study was 27.84 ± 5.72 on the General Self-Efficacy Scale and 207.87 ± 36.56 on the Learning Needs Scale. The most significant learning needs for patients were related to the medication (35.08 ± 5.65) and treatment and complications (37.99 ± 6.4) subscales. A moderate positive correlation was identified between total patient learning needs and general self-efficacy scores (p < 0.05). This indicates that 13.5% of the variance in general self-efficacy score can be attributed to patient learning needs scores. Conclusions: The patients’ overall self-efficacy status was determined to be moderate, and their total learning needs were found to be above average. It was determined that as the learning needs of the patients participating in the study increased, so did their self-efficacy. In this context, it is recommended that mixed studies be planned, including qualitative stages, in order to ensure an in-depth examination of unknown aspects in studies measuring self-efficacy and learning needs.