Okul Öncesi Dönem Çocuklarının Sosyal Duygusal Uyumları ile Öz Düzenleme Becerileri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi
Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, cilt.26, sa.2, ss.716-739, 2026 (TRDizin)
- Yayın Türü: Makale / Tam Makale
- Cilt numarası: 26 Sayı: 2
- Basım Tarihi: 2026
- Doi Numarası: 10.17240/aibuefd.2026..-1689261
- Dergi Adı: Abant İzzet Baysal Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi
- Derginin Tarandığı İndeksler: TR DİZİN (ULAKBİM)
- Sayfa Sayıları: ss.716-739
- İnönü Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Okul öncesi çocuklarının sosyal duygusal uyumları ile öz düzenleme becerileri arasındaki ilişkinin belirlenmesine yönelik olarak yapılan bu araştırmada betimsel ve ilişkisel tarama modelleri kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini, 2020-2021 eğitim öğretim yılında, Ağrı ili merkezindeki bağımsız anaokulu ve ilkokullara bağlı anasınıflarına devam eden, 60-71 ayları arasındaki 209’u kız ve 196’sı erkek olmak üzere toplam 405 çocuk oluşturmaktadır. Araştırmada demografik verilerin elde edilmesinde Kişisel Bilgi Formu; çocukların sosyal duygusal uyumunu belirlemede Marmara Sosyal Duygusal Uyum Ölçeği ve çocukların öz düzenleme becerilerini ölçmede Öz Düzenleme Becerileri Ölçeği kullanılmıştır. Bulgular, sosyal duygusal uyum ve öz düzenleme becerileri ile kardeş sayısı ve anne-baba öğrenim durumu arasında farklılaşma olduğunu göstermiştir. Çocuklarının sosyal duygusal uyumları ile öz düzenleme becerileri arasındaki ilişkinin belirlenmesinde Pearson Korelasyon Analizinden yararlanılmış ve iki beceri arasında orta düzeyde, pozitif anlamlı bir ilişki olduğu bulunmuştur. Öz düzenleme becerileri puanlarının, çocukların sosyal duygusal uyumlarını yordama durumunun belirlenmesinde regresyon analizi yapılmıştır. Öz düzenleme becerileri puanlarının, çocukların sosyal duygusal uyumunu yordama durumuna ilişkin geliştirilen model, varyansın %37,5’ini (orta düzeyde) açıkladığı; çocukların öz düzenleme becerileri arttıkça sosyal duygusal uyumlarının da artış gösterdiği saptanmıştır. Öz düzenleme becerilerini destekleyen uygulamaların çocukların sosyal duygusal uyumu güçlendirdiği dikkate alınarak öğretmen eğitimi, sınıf içi düzenlemeler ve aile katılımının bütüncül biçimde yürütülmesi önerilmektedir.
This study, which aims to determine the relationship between the social-emotional adjustment and self-regulation skills of pre-school children, employed descriptive and correlational survey models. The study sample consisted of a total of 405 children, aged between 60 and 71 months, comprising 209 girls and 196 boys, attending nursery classes attached to independent kindergartens and primary schools in the centre of Ağrı province during the 2020–2021 academic year. In the study, the Personal Information Form was used to collect demographic data; the Marmara Social-Emotional Adjustment Scale was used to assess the children’s social-emotional adjustment; and the Self-Regulation Skills Scale was used to measure the children’s self-regulation skills. The findings indicated that there were differences in social-emotional adjustment and self-regulation skills in relation to the number of siblings and the parents’ educational status. Pearson’s correlation analysis was used to determine the relationship between the children’s social-emotional adjustment and self-regulation skills, and a moderate, positive correlation was found between the two skills. Regression analysis was conducted to determine the predictive power of self-regulation skills scores regarding children’s social-emotional adjustment. The model developed regarding the predictive power of self-regulation skills scores explained 37.5% of the variance (moderate level); it was found that as children’s self-regulation skills increased, their social-emotional adjustment also increased. Given that interventions supporting self-regulation skills enhance children’s social-emotional adjustment, it is recommended that teacher training, classroom arrangements and family involvement be implemented in an integrated manner.