Ampute Milli Takım Sporcularının Duygu Düzenleme ile Karar verme Becerileri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi

Tez Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Fırat Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Beden Eğitimi ve Spor, Türkiye

Tez Danışmanı: Cumaali Yavuz

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Bu doktora tezin amacı ampute milli takım sporcularının duygu düzenleme ile karar verme becerileri arasındaki ilişkiyi incelemektir. Bu araştırma karma yöntem modeliyle yürütülmüştür. Öncelikle nicel veriler toplandı ve analiz edildi. Daha sonra derinlemesine bilgi sağlamak için nitel araştırma yöntemlerine başvurulmuştur. Veri toplama araçları olarak ilk aşamada demografik bilgiler, duygu düzenleme ölçeği ve karar verme becerisi ölçeği uygulanmıştır. İkinci aşamada ise yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Nicel araştırmalar verilerinin analizinde öncelikle verilerin normal dağılıp dağılmadığı incelenmiştir. Yapılan incelemeler sonucunda verilerin normal dağıldığına karar verilmiştir. Bu nedenle parametrik testlerden değişkenler arasındaki ilişkiyi incelemek için pearson korelasyon analizi ve bağımsız değişkenin bağımlı değişken üzerindeki etkisini belirlemek için regresyon analizi yapılmıştır. Nitel araştırmaların analizinde tümevarım yöntem benimsenmiş ve yapılan içerik analizi sonucunda toplamda 3 ana tema, 8 alt tema ve 29 kod oluşturulmuştur. Çalışmamızdan elde edilen hem nitel ve hem nicel verilerin sonucunda duygu düzenleme becerilerinin milli takım ampute sporcularının karar verme becerileri üzerinde olumlu etkilere sahip olduğu görülmektedir. Nicel bulgulardan elde edilen verilerin sonucunda duygu düzenleme becerileri ile karar verme stillerinden dikkatli karar verme ve özsaygı becerileri üzerinde pozitif yönde anlamlı bir şekilde etkilerken; erteleyici, kaçıngan ve panik karar verme stillerini negatif yönde anlamlı bir şekilde yordadığı tespit edilmiştir. Nitel bulgulardan elde edilen verilerden ise ampute milli takım sporcuların psikolojik performans gelişimine katkı sağlamanın yanı sıra stres, kaygı ve öfke gibi duyguların yönetiminde etkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır.