Teknoloji Bağlamında Günümüz İnsanına Kavramsal Sanat Uygulamaları İle Eleştirel Bakış
Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: İnönü Üniversitesi, Güzel Sanatlar ve Tasarım Fakültesi, Resim, Türkiye
Tez Danışmanı: Yrd. Doç. Erol Yıldır
Tezin Onay Tarihi: 2010
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Bu çalışma, “teknolojinin insanı bireyselleştirerek monoton bir yaşama ittiği, duygularından uzaklaştırdığı, kişilik kaybına yol açtığı ve tüketim öncelikli yaşam sürdüğü” hipotezi üzerine kurulmuş, pratiği oluşturan eleştirel bakışlar ise ironik altyapı inşasında temellendirilerek kurgulanmaya çalışılmıştır.
İnsanın doğayla kurduğu ilk ilişkilerde maddi aracı olarak kullandığı teknik, ondan evirilen teknolojinin günümüzde insan ile “ne” arasında aracı/ilişki olduğu/kurduğu konusunda tartışmalı bir sorunsal olarak karşımızdadır. O nedenle, hayatın merkezine “vazgeçilemez” olarak yerleştirilmiş olan günümüz teknolojisinin bağımlılığa dönüşen yüzleri araştırılmıştır.
Uygulamaların ifade çerçevesini oluşturan kavramsal bakış, süreç takibine alınan akımların, öncenin sonraya koşut olarak ilerlediği sanatsal anlayışlarla, Kavramsal Sanatın geçmişin mirası üzerinden yükseldiğini, ilk bakışta kendini açık eden haliyle, Empresyonizm ve Foto-Realizm’in dış gerçekliği ele alış biçiminden esinlendiği ile yansıtmaktadır. Aynı zamanda Kübizm bu gerçekliğin algılanmasındaki yorum bakımından oldukça değerlidir. Süregiden sanat anlayışına alternatif aranması ise, Dadaist olan M. Duchamp’ın kavramsal iletişimi bulgulamasıyla tamamlanmış görünmektedir.
Çalışma kapsamında yapılan uygulamalarla günümüz insanına yöneltilen eleştiriler, “O”nu içinde bulunduğu teknoloji kuşatmasında görme önceliğinden gelmektedir. İnsan, doğal çevresinden gittikçe kopan; bedeninden, beslenmesinden, kimliğinden, duygularından, cinselliğinden, davranışlarından vd. insani yanlarından uzaklaşmakta olan ve “doğal olarak” –ki bugünün “doğal olanı” olarak yanı başındaki– teknolojiye çengellenmiş olandır.
Çalışmaları hazırlayan içsel kuluçka süreci, düşüncelerle uzaklaşılan yeni bir dünya inşasında sürmüştür. İnsanın teknolojiyle tek vücut olduğu bu dünya, kendi doğasına aykırı olarak kurulan ve içinde yaşadığı düşünülen yeni bir evren tasarısıdır. Ancak bu evren somut dünyadan oldukça uzak, bazen de hiç olmadığı kadar yakın alışverişler kurmaktadır. Zihinde her ne kadar fikir temelli otostoplar çekilse, kurulup, inşa edilip açığa taşınsa da, içine çok şey gizliyor bu dünya. Bir otobüs bekliyor, ama ilk gelene binip bir süre de yolda yürümeyi tercih etmek gibi ilerliyor süreç. Bu bağlamda inşaya koyulmuştur tüm fikirler, insan yüzleri ve bedenlere yansıyanlarla çevredeki buluntu objelere taşan her şey bir arada yol sürmekte ve çatısız dünya misafirlerini ağırlamaktadır artık.