Tez Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Selçuk Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Radyo Televizyon ve Sinema, Türkiye
Tez Danışmanı: Doç. Dr. Enderhan Karakoç
Tezin Onay Tarihi: 2018
Tezin Dili: Türkçe
Desteklendiği Program: Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı (ÖYP)
Özet:
Auteur teori, sinema araştırmalarında en çok başvurulan eleştiri yöntemlerinden bir tanesidir. Üzerine yapılan tartışmalar hala devam etmektedir. Diğer taraftan bir yönetmenin filmleri arasındaki bütünlüğü ve bağlantıları saptamak için hala kullanılmaktadır. Bu çalışmada Semih Kaplanoğlu'nun filmleri arasındaki bütünlük auteur teori kapsamında analiz edilmiştir. Yönetmenin şimdiye kadar çektiği altı film tematik ve biçimsel olarak incelenmiştir. Filmlerinde işlediği temaları; kader, aidiyet, ev, rüya ve doğa başlıkları olarak toplamak mümkündür. Biçimsel olarak; özenle çekilmiş açılış sahneleri, şiirsel ve manevi sinema dili, uzun planlar, kadraj dışına bakan karakterler, simge kullanımı ve kamera açı ve yüksekliği yönetmenin sinemasının karakteristik özelliklerindendir. İnsanın kendi kararları dışında bir karar mekanizmasının varlığı her filminde hissedilmektedir. Ayrıca bütün filmlerinde alt metin olarak insanoğlunun içsel dünyasında yaşadığı yolculuğu işlemiştir. Kaplanoğlu, ilk filminden itibaren geçmişe, öze doğru yapılan bu göçe odaklanmıştır. Yüzeysel bir anlatım yerine sade ve derin bir anlatımı tercih eden yönetmenin, bütün filmlerinde bu tutumunu ve öz arayışını sürdürdüğü görülmüştür. Türk sinemasındaki dini filmlere de yeni bir boyut kazandıran yönetmen, dini motifleri kullanmak yerine insanın iç dünyasındaki huzuru odağına almıştır. Çalışmada elde edilen bu bulgular doğrultusunda Semih Kaplanoğlu'nun bir auteur olarak kabul edilebileceği ve Türk sinemasına getirdiği manevi gerçekçi bakış açısıyla öncü bir yönetmen olabileceği ortaya konmuştur.