RİSK FAKTÖRÜ OLMAYAN ASEMPTOMATİK ÇOCUKLARDAKİ HİPERTANSİYON SIKLIĞI


Arş. Gör. Dr. PELİN ARSLAN

Tez Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İnönü Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye

Tez Danışmanı: Mehmet Tekin

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Özet:

Amaç: Değişen üretim üretimi ve artan ekran akışına bağlı sedanter yaşam tarzının, gelecekte gelişmişliği artırmış olmayı hedefliyoruz. Bu amaçlanan, prospektif olarak yapılan 2 yıllık çalışmamızda esnek ve geleceğe dönük olarak herhangi bir risk faktörü bulunmayan 3-18 yaş arası çocuklardaki faiz oranları araştırıldı. Gereç ve Yöntemler: Bu çalışma, İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Genel Pediatri polikliniğine göre 3-18 yaş arası ve geleceğe dönük bilinen risk faktörü olmayan çocuklar dahil olmak üzere, 1 Ocak 2021 ile 1 Ocak 2022 yılları arasında ayakta durmakta. Olguların yaşı, cinsiyet, vücut kitle indeksi (VKİ), kan basıncı persentili, anne-babada hipertansiyon, ailenin diğer fertlerinde hipertansiyon, anne-babada doğum hastalığı (KAH), ebeveynlerin diğer fertlerinde KAH, anne-babada böbrek hastalığı, ailenin diğer fertlerinde böbrek hastalığı, anne-babada obezitede kayıtlı olduğu ve diğer fertlerinde obezite öyküsü kayıtlı. Analizler SPSS (Statistical Package for Social Sciences; SPSS Inc., Chicago, IL) 22 yazılım programı kullanılarak yapıldı. Bulgular: Çalışmaya alınan 468 çocuğun 48'inde (%10,3) prehipertansiyon, 71'inde (%15,2) evre 1 HT ve 33'ünde (%7,1) evre 2 HT saptandı. Çalışma grubumuzdaki toplam HT performansı %32,5 olarak hesaplandı. Hipertansiyon saptanan grup yaş ayrılan 9,1±4,1 yıl, saptanmayan grup ise 9,9±4,2 yıl idi (P₌0,044). Hipertansiyon saptanan grup VKİ 19,3±5,4 saptanmayan grup ise 17,6±3,6 idi (P<0,001). Hipertansiyon saptanan grup %56,6'sında ailede HT öyküsü mevcut iken saptanmayan grup %46,5'inde mevcut (P₌0,048). Babada KAH öyküsü yüksek saptanan gruptan dört hastada (%2,6) mevcut iken saptanmayan gruptan 25 hastada (%7,9) mevcut (P₌0,038). Hipertansiyon saptanan grupta 22 olgunun (%14,4) annesinde obezite öyküsü mevcut iken saptanmayan grubun 19'unda (%6,0) mevcut (P₌0,003). Hipertansiyon saptanan grupta VKİ, ailede HT, babada hastalık arter hastalığı ve annede obezite öyküsü saptanmayan gruba göre anlamlı olarak anlamlı düzeyde yüksek saptandı. Spearman sağlık testinde vücut kitle indeksi ile HT bulgusu arasında pozitif gelişme saptandı (r: 0,468 P<0,001). Binary çoklu regresyon analizinde (Backward LR model) vücut kitle indeksi (OR 1,154; P<0,001), ailede HT geçmişi (OR 1,543, P₌0,040), babada hayatın arter hastalığı öyküsü (OR 0,282, P₌0,026) ve annede varlığı varlığı (OR 2,238, P₌0,022) risk faktörü olarak saptandı. Bu hastalığa bağlı olarak yüksek vücut kitle indeksi HT saptanma riski 1,154 kat, ailede HT öyküsü olması 1,543 kat, babada geçen arter hastalık öyküsü 0,282 kat ve annede obezite varlığı 2,238 kat artmaktadır. Sonuç: Çalışmamızda HT'nin daha önce yapılan işlemlere göre daha yüksek olduğu gözlendi.Bu sonucun pre-hipertansiyon ve evre 1 HT olarak sınıflandırılan olguların da çalışmamıza dahil edilmesinden kaynaklandığını düşünüyoruz. Çalışmaya obez çocuklar alınmadığı halde VKİ artışıyla HT saptanma sıklığının korele olduğu, ailede HT, babada koroner arter hastalığı ve annede obezite öyküsünün çocuklarda HT görülmesinde bağımsız birer belirteç olduğu saptandı. Çocuklarda hipertansiyon sıklığındaki artış göz önüne alınarak 3-18 yaş arası risk faktörü olmayan tüm hastaların fizik muayene sırasında kan basınçlarının da mutlaka ölçülmesi gerektiğini düşünüyoruz.


Anahtar sözcükler: Hipertansiyon, koroner arter hastalığı, obezite, vücut kitle indeksi