Yanık hastalarında kan flukonazol düzeylerine etki eden faktörlerin araştırılması ve tedavi başarısına etkisinin değerlendirilmesi


ERSOY Y. (Yürütücü), ÖZDEN M., UYSAL S., ÇELEN M. K., GÜNER R., YASTI A. Ç., et al.

Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje, BAP Araştırma Projesi, 2022 - 2024

  • Proje Türü: Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje
  • Destek Programı: BAP Araştırma Projesi
  • Başlama Tarihi: Temmuz 2022
  • Bitiş Tarihi: Ocak 2024

Proje Özeti

Kandidalar mukoza ve derinin normal flora elemanı olmakla birlikte immün sistemin baskılanması veya risk faktörlerinin ortaya çıkması sonucu hayatı tehdit eden ciddi enfeksiyonlara neden olabilirler. Kandida enfeksiyonlarının tedavisinde kullanılan ilaçlardan olan flukonazolün plazma ve doku konsantrasyonlarındaki değişkenlik değişik hasta gruplarında yapılan çalışmalarla gösterilmiştir. Yanık hastaları da yoğun sıvı tedavileri, geniş yanık yüzeyleri sebebiyle kan konsantrasyonlarının düşük olması beklenen hasta gruplarından olup, bazı çalışmalarda düşük plazma ve doku konsantrasyonları bildirilmiştir. Bu hastaların yanık yüzeylerinden sıvı kaybı ve yoğun sıvı tedavileri nedeniyle ilaçların dağılım hacimleri artmakta atılımları hızlanmaktadır. Diğer antifungallere göre daha ekonomik olan flukonazol farmakokinetiğine etki eden faktörlerin daha net bir şekilde ortaya çıkarılmasına ihtiyaç vardır. Bu çalışmada yanık hastalarında flukonazol plazma düzeylerinin ölçülmesi ile plazma konsantrasyonu ve tedavi başarısı arasındaki ilişkinin gösterilmesi, plazma flukonazol düzeyine etki eden değişkenlerin belirlenerek bir skorlama veya algoritma oluşturulması amaçlandı. Böylece hasta bazlı tedavi yaklaşımları için veri elde edilebilecektir. Çalışma çok merkezli, prospektif, kesitsel bir çalışma olarak planlandı. Çalışmaya Hastanemiz yanık ünitesine ek olarak Adana Şehir Hastanesi Yanık Ünitesi ve Ankara Şehir Hastanesi Yanık Ünitelerinde de hastaların dahil edilmesi planlandı. Yanık Ünitelerinde yatan en az %20 yanık yüzeyine sahip, kandidemi veya kandidiyazis sebebiyle flukonazol tedavisi başlanan 18 yaş üstü hastalar çalışmaya dahil edilecek. Çalışma 01 Haziran 2022 –31 Kasım 2022 tarihleri arasında gerçekleştirilecek olup Alfa 0,05 ve %95 güç değeri ile yapılan örneklem büyüklüğü hesabında flukonazolün kankonsantrasyonunun yanık hastalardaki kan konsantrasyonuna göre yaklaşık 1.5 kat daha yüksek olacağı varsayımından hareketle, %15 fire payı göz önünde bulundurularak 31 hasta alınması planlandı. Flukonazol tedavisi alan hastalardan alınan kan örneklerinden plazma flukonazol düzeyi İnönü Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Merkez Laboratuvarında sıvı kromatografisi kütle spektrometresi (LC-MS-MS) tekniği ile çalışılacak.