Pierre Bourdieu'nun Sosyolojisinde Devlet Olgusu

---

Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: İnönü Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Sosyoloji (Dr), Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2024

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: AHMET BEKTAŞ

Danışman: Yaşar Kaya

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Çalışmamızın konusu, Fransız sosyolojisinde önemli bir yeri olan ve daha çok Fransız kimliğiyle tanınan Pierre Bourdieu'nun devlet hakkındaki düşüncelerini sistematik olarak gün ışığına çıkarmaktır. O, 21. yüzyıl Fransız sosyolojisinde etkin bir isimdir. Çalışmamız özellikle onun fikir dünyasında yer alan konular üzerine durularak bir araya getirilmiştir. Bilhassa da çalışmamızın ana temasını oluşturan siyaset sosyolojisinde önemli bir kavram olan onun devlet anlayışı üstünde durulmuştur. Devlet olgusu siyaset biliminin önemli kavramlarından biridir. Günümüzde siyaset sosyolojisi içinde oldukça fazla karşımıza çıkmaktadır. Ele aldığımız bu çalışmamızda benzer olarak Bourdieu'nun siyaset sosyolojisi içinde önemli bir olgu olan devlet teorisine odaklanılmış ve onun devlet anlayışına ilişkin düşünceleri ortaya konulmuştur. Bourdieu, devlet teorisini açıklarken ikili bir tanımlamaya gitmiştir. Bourdieu'nun modern öncesi ve sonrası devleti nasıl tanımladığı ve teorik temellerinin ne olduğu konusunda özellikle de Max Weber'in tanımından etkilendiği görülmüştür. Weber, bu tanımında devleti belirli bir toprak parçası üzerinde fiziksel şiddet tekelini elinde tutan bir olgu olarak ele almıştır. Bourdieu, söz konusu tanıma simgesellik boyutunu da eklemiştir. Ayrıca burada simgesel iktidar ve simgesel şiddet bağlamında devletin temel yapısını irdelemiştir. Nihayetinde bu tez çalışmasında Bourdieu'nun devletin oluşum aşamalarına ilişkin fikirlerine yer verilmiştir. Bu aşamalar incelenirken 4'lü bir sıralamaya gidilmiştir, bunlar; sermaye yoğunlaşma aşaması, hanedan devleti, kral evinden devlet aklına ve bürokratik devletten refah devletine aşamaları olarak tespit edilmiştir. Bourdieu, bunların dışında modern devletin oluşumunda 4 modelden de faydalanmıştır, bunların ilki, Norbert Elias, ikincisi, Charles Tilly, üçüncüsü, Philip Corrigan ve Dördüncüsü Derek Sayer'dir. Sonuç olarak çalışmamızda, Bourdieu'nun devlet teorisinin bütün özellikleri verilmeye çalışılmıştır.